Beeld: Untitled Reality TV Show teaser trailer (still), 2026.
Untitled Reality TV Show
28 november, 2026 – 28 februari, 2027
SOPHIE BATES
LIZZY DEACON
LOU HUBBARD
AODHAN MADDEN
LORRAINE O’GRADY
CHARLIE PRODGER
MARGARET RASPÉ
JULIA SCHER
BEIN VAN VILSTEREN
GEO WYEX
Gastschrijver: ZACK DARSEE
Synopsis: In een stadsarchief is één enkele zoekterm met het label ‘huisvrouwen’ toegekend aan historisch materiaal over een voormalig washuis in het hart van een sociaal wooncomplex. Inmiddels zijn we jaren verder en bevinden we ons in Nederland – een land dat dol is op reality-tv en verantwoordelijk is voor internationale televisieformats als Big Brother, The Voice, Deal or No Deal en De Verraders. Het washuis is intussen uitgegroeid tot een kunstinstelling die zich continu bezighoudt met allerlei vormen van artistieke productie. Hier, temidden van de herinneringen aan de ‘real housewives’ die ons voorgingen, maken we voor het eerst kennis met MARGARET en SOPHIE. Met hun camera’s in de hand of op het hoofd leggen ze routinematig hun ambities vast om iets wat anders misschien als vrouwelijke clichés zou worden afgedaan onder de aandacht te brengen en een plek te geven binnen de aandachtseconomie. Ondertussen verschijnen boven, op een andere verdieping, CHARLIE en BEIN in beeld, met een reeks identiteiten die voortdurend verschuiven en zichzelf opnieuw definiëren, waarmee zij de bestaande beeldvorming rond gender verder compliceren. GEO laat een rekwisiet uit een eerdere performance achter. Er ontvouwt zich een subplot vol afleidingsmanoeuvres, terwijl de ontknoping zich eindelijk aandient. LIZZY en LORRAINE keren vervolgens het beeld om naar zichzelf: ze plaatsen zich nu voor de camera. De façade van de ‘vierde wand’ wordt doorbroken en ze gaan verder met het doorbreken van klassenstructuren. En dan is er het ‘nieuwe normaal’: JULIA en LOU leggen strategieën van manipulatie en controle bloot. Ze laten zien hoe gemakkelijk deze ons reduceren tot objecten binnen een cultuur van transparantie die maar met één ding bezig is: surveillance. In deze laatste scènes wordt de instelling gedwongen zichzelf onder ogen te zien, met een eigen praktijk van bemiddeling, door een biechtstoel die diep in de kelder verborgen ligt.
Deze centrale verhaallijn ontvouwt zich over vijf verdiepingen en wordt door AODHAN met muziek naar een soort climax geleid, maar wordt omringd door een onderzoek naar het kader van beeldbemiddeling. Het team van de instelling fungeert daarbij tevens als een crew die het verhaal op gang wil brengen. Toch verandert er weinig; alles verloopt zoals gewoonlijk, op een paar semantische aanpassingen na en de realiteit van de instelling blijkt een spiegel te zijn van die van reality-tv: een weergave van een samenleving die geobsedeerd is door de manier waarop zij zichzelf in beeld brengt en vast zit in een eindeloos discours (Heb je dit gezien…?, Heb je dat gelezen…?, Volg je…?). De tentoonstelling richt zich daarom niet zozeer op kunstenaars die reality-tv als materiaal gebruiken (hoewel sommigen dat wel doen), maar wil vooral de context schetsen van beeldvorming. Naarmate de tentoonstelling vordert, wordt ze steeds meer gevuld met kunstwerken en artistieke processen die raakvlakken hebben met de kenmerken van reality-tv-productie – van strategieën, montage en scripts tot het (over)produceren van affect, intimiteit en identiteit. Het daagt de bezoeker uit: hoe kan het analyseren van de fictie van het kader bijdragen aan een breder inzicht in narratieve manipulatie?
Zoals elke echte reality-tv-fan je kan vertellen, zijn de beste personages degenen die het minst zelfbewust zijn – ze gaan volledig op in hun rol, zonder door te hebben hoe ze overkomen. En de beste momenten zijn die waarin het programma zijn eigen maakproces zichtbaar maakt. In een tijd waarin instellingen net zo geobsedeerd zijn door hun eigen verschijning – en voortdurend narratieve middelen inzetten om verhaallijnen van ‘verlossing’ te creëren die de aandacht van het publiek vast moeten houden – worden zij vaak ongewild bemiddelaar tussen kunstwerk en publiek, waarbij ze alles doen om mogelijke conflicten in betekenis glad te strijken. En hoewel de episodische structuur van reality-tv sterk leunt op het construeren van conflicten en de uiteindelijke oplossing daarvan, is er hier geen sprake van een afronding. In plaats daarvan wordt binnen deze zogenaamd spontane realiteit een ensemble van kunstenaars samengebracht. En binnen de gecontroleerde omgeving van dit beeldkader slaat de betekenis volledig op hol.
Publicaties
Untitled Reality TV Show